วันนี้ (๑๓ กันยายน ๒๕๕๑) เวลา ๑๑.๐๐ น. ณ กรุงโตเกียว ประเทศญี่ปุ่น สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี เสด็จโดยรถยนต์พระที่นั่งถึงห้องประชุมคณะเกษตรศาสตร์และชีววิทยา มหาวิทยาลัยโตเกียว เพื่อทรงเป็นประธาน ร่วมกับเจ้าชายอะกิชิโนะแห่งญี่ปุ่น ในการแสดงปาฐกถาพระไตรปิฎก (Tipiṭaka Technology Lecture) มีผู้ร่วมเข้าฟังประมาณ ๒๐๐ คน
เมื่อศตวรรษที่แล้วพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว บรมธัมมิกมหาราช ได้พระราชทานพระไตรปิฎกปาฬิ อักษรสยาม (ปาฬิ เขียนตามเสียงที่บันทึกในพระไตรปิฎก) ชุด 39 เล่มแก่สถาบันต่างๆ ทั่วโลก มีสถาบันในญี่ปุ่น 30 สถาบัน รวมทั้งมหาวิทยาลัยโตเกียว ซึ่งเป็นเหตุการณ์สำคัญทางประวัติศาสตร์ภูมิปัญญาเพราะเป็นการจัดพิมพ์พระไตรปิฎกปาฬิ เป็นชุดหนังสือเป็นครั้งแรกของโลก พระไตรปิฎกอักษรสยามชุดประวัติศาสตร์นี้ ได้มีการค้นพบเร็วๆ นี้ว่าได้รับการรักษาเป็นอย่างดีในญี่ปุ่น
ในปัจจุบันได้มีการจัดพิมพ์พระไตรปิฎกปาฬิเป็นอักษรโรมัน เพื่อเผยแผ่ตามรอยพระไตรปิฎกอักษรสยามในสมัยรัชกาลที่ ๕ โดยได้ใช้เทคโนโลยีต่างๆ โดยเฉพาะเทคโนโลยีสารสนเทศในการจัดพิมพ์และสร้างเป็นฐานข้อมูลพระไตรปิฎกดิจิตอล (www.tipitakahall.net) ฉบับสากลชุดสมบูรณ์เป็นครั้งแรก ดังนั้นจึงเป็นที่สนใจของชาวญี่ปุ่น
ปาฐกถาพระไตรปิฎกแสดงโดยศาสตราจารย์โตชิอิชิ เอนโดะ ผู้เชี่ยวชาญพระไตรปิฎกปาฬิแห่ง มหาวิทยาลัยกัลยาณี กรุงโคลัมโบ ประเทศศรีลังกา ในนามสภาพระไตรปิฎกสากลของประเทศไทย ศรีลังกา และญี่ปุ่น ซึ่งได้กล่าวถึงเอกลักษณ์จากอดีตมาถึงปัจจุบันในการสืบทอดเสียงปาฬิ อันเป็นภาษาพระธัมม์เก่าแก่ในอารยธรรมอินเดีย และได้เดินทางผ่านจีนมาสู่ญี่ปุ่น ใช้เวลากว่า ๒,๕๐๐ ปี
นอกจากนี้ปาฐกถาพระไตรปิฎกยังได้กล่าวถึงเทคโนโลยีต่างๆ ในอดีตถึงปัจจุบันที่มวลมนุษยชาติได้นำมาอนุรักษ์และสืบทอดพระไตรปิฎกปาฬิ โดยเฉพาะเทคโนโลยีสารสนเทศ “เปิดรหัสต้นฉบับ” (Open-source Technology) ซึ่งชาวไทยได้นำมาใช้เป็นครั้งแรกในการจัดสร้างฐานข้อมูลพระไตรปิฎกสากล นอกจากนี้ยังใช้เทคโนโลยีต่างๆ ที่เป็นมาตรฐานระบบเปิด (Open Standard) ที่ประชาชนทั่วโลกสามารถเชื่องโยงใช้ได้ เทคโนโลยีมาตรฐานระบบเปิดเหล่านี้ทำให้โครงการพระไตรปิฎกสากลสามารถพัฒนาได้อย่างรวดเร็ว เพราะเป็นการสร้างระบบบริการอิเล็คทรอนิกส์ที่ทันสมัย Tipiṭaka
Quotation WebService (www.tipitatakaquotation.net) ซึ่งทำให้นักเทคโนโลยีรุ่นใหม่ทั่วโลกมีส่วนร่วมได้
ในอดีตพระไตรปิฎกปาฬิ มักเข้าใจกันว่าเป็นเรื่องของพระพุทธศาสนาเถรวาทเพียงอย่างเดียว แต่ปาฐกถาครั้งนี้เป็นการแสดงความสำคัญของพระไตรปิฎกสากลในมิติวิชาการด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เป็นครั้งแรกในมหาวิทยาลัยชั้นนำ ณ กรุงโตเกียว ระหว่างการบรรยายได้มีการนำเสนอภาพจดหมายเหตุโครงการพระไตรปิฎกสากลด้วยระบบสื่อผสมเทคโนโลยีด้วย
มหาวิทยาลัยโตเกียวเป็นมหาวิทยาลัยที่มีชื่อในระดับนานาชาติ การเสด็จทรงเป็นประธานการปาฐกถาของสมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณ์ ร่วมกับเจ้าชายอากิชิโน๊ะแห่งญี่ปุ่น ซึ่งทั้งสองพระองค์ทรงเป็นนักวิทยาศาสตร์ชั้นนนำในระดับนานาชาติและสนพระทัยในเทคโนโลยีเพื่อประโยชน์สาธารณะ จึงเป็นการเสริมสร้างความร่วมมือทางวิชาการ “ฐานปัญญา” (Knowledgebase) ในรูปแบบใหม่ โดยเฉพาะในทางด้านสหวิชาการ ปาฐกถาพระไตรปิฎกเป็นส่วนหนึ่งของการเสด็จเยือนญี่ปุ่นเพื่อพระราชทานพระไตรปิฎกสากลแก่มหาวิทยาลัยโตเกียว ตามรอยการพระราชทานพระไตรปิฎกในสมัยรัชกาลที่ ๕ เมื่อศตวรรษที่แล้ว
งานปาฐกถาพระไตรปิฎกสากล เป็นส่วนหนึ่งของโครงการสมทบกองทุนเผยแผ่พระไตรปิฎกสากล ในสมเด็จกรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ ดำเนินการโดยมูลนิธิร่วมจิตต์น้อมเกล้าฯ เพื่อเยาวชน ในพระบรมราชินูปถัมภ์
World Tipiṭaka 
